ირანის კულტურული წარმომადგენლობა საქართველოში

ირანის კულტურის წარმომადგენელი საქართველოში

იაზდი

ქალაქი იეზდი, იეზდის ოსთანის ადმინისტრაციული ცენტრი, მდებარეობს ირანის პლატოს ცენტრალურ ნაწილში, ქალაქ ისპაჰანის სამხრეთ-აღმოსავლეთით 270 კმ-ში.

იაზდი
Ferdowsi

იაზდი, ისტორიული ქალაქი უნიკალური არქიტექტურით

მეტი ინფორმაცია

ყალიბაფი (ხალიჩის ქსოვა)

ჩვენთვის ცნობილი უძველესი ირანული ხალიჩა დაახლოებით 2500 წლისაა. იგი ფაზირიკის ხალიჩის სახელითაა ცნობილი და ციმბირის სამხრეთ ნაწილშია ნაპოვნი.

სპარსული ხალიჩის საიდუმლო
Ferdowsi

ხალიჩა, როგორც წესი, ნახატის შესაბამისად იქსოვება. XIV-XV საუკუნეების მინიატურებში ნახატებით გაფორმებულ, ნაირფერი ხალიჩების გამოსახულებებს ვხვდებით. ირანული ხალიჩის დიზაინი, მისი წარმოუდგენელი მრავალფეროვნების გამო, სხვადასხვა კატეგორიად იყოფა.

დამატებითი ინფორმაცია

ნოურუზის ჯეჯილი

ახალი წლის დადგომამდე ხორბლის, ოსპის ან სხვა მარცვლოვანი მცენარის მარცვლებს ხვავისა და ბარაქის ნიშნად ქოთნებში თესავენ, ამწვანებენ და ნოურუზის სუფრაზე დებენ. ზოგი სეზამის მარცვლებს თიხის ქოთანში თესავს, ზოგიც მარცვლებს სახლის კედლებზე, შვიდ ნიშაში ათავსებს და ნოურუზის ჯეჯილს ასე ახარებს.

ირანული ახალი წლის აღნიშვნა
Ferdowsi

ინის სუფრის კომპონენტები, ძირითადად, ოჯახებში მზადდება. დიასახლისი, ნოურუზის დადგომამდე რამდენიმე კვირით ადრე, სხვადასხვა მარცვლოვანი კულტურის

დაწვრილებით
Consultations
ტურიზმი ტურიზმი

ნეგარესთანის ბაღი-მუზეუმი

ნეგარისთანის სასახლე და ბაღი, თეირანის ერთ-ერთი ისტორიული ნაგებობა, ყაჯარულ პერიოდს მიეკუთვნება; აშენდა ფათჰალი ალი შაჰ ყაჯარის ბრძანებით, 1843-1849 წლებში, როგორც საზაფხულო სამეფო რეზიდენცია

სი-ო-სე ფოლ - ოცდაცამეტმალიანი ხიდი, ირანის ეროვნული მემკვიდრეობა

ალავერდი-ხან უნდილაძის მიერ ქალაქ ისპაჰანში მდინარე ზაიანდერუდზე აგებული 33 მალიანი ხიდი, დღემდე ითვლება სეფიანთა არქიტექტურის ერთ-ერთ ბრწყინვალე ნიმუშად.

ეკოსასტუმრო „გარე დეჟ“ ქალაქ ვარზანე-ში

ეკო-ტურისტული სასტუმრო სახლი "გარე დეჟ", მდებარეობს ისპაჰანის პროვინციის ქალაქ ვარზანეში. ეს შენობა ასი წლის წინ არის აგებული და ვარზანეს უდაბნოს შუაგულში მდებარეობს. აშენებულია ტრადიციულ სტილში, საშენ მასალად გამოყენებულია გამოუმწვარი აგური, თიხის ხსნარი და ხის მასალა. ვარზანეს უდაბნოსთან სიახლოვის გამო, ამ სასტუმრო სახლის მთელი წლის განმავლობაში სტუმრობენ ტურისტები.

ზულბია ბამიე (ტკბილეულის სახეობა)

სპარსული სამზარეულო / ზულბია ბამიე (ტკბილეულის სახეობა)

Related Content

ნეგარესთანის ბაღი-მუზეუმი
+
სი-ო-სე ფოლ - ოცდაცამეტმალიანი ხიდი, ირანის ეროვნული მემკვიდრეობა
+
ეკოსასტუმრო „გარე დეჟ“ ქალაქ ვარზანე-ში
+
ზულბია ბამიე (ტკბილეულის სახეობა)
+

ხელოვნება და კულტურა

ხელოვნება

ხელოსნობა და ხელნაკეთობა

მეტი
pic

თაზჰიბი (ხელნაწერების მოვარაყება)

თაზჰიბი მოოქროვებას ან მოვერცხვლას ნიშნავს. ეს ლამაზი და იშვიათი ხელოვნება ხელნაწერების, პოეტური კრებულების, ისტორიული და რელიგიური წიგნების გასაფორმებლად და შესამკობად გამოიყენება.

pic

შიშეგარი (მინის ნაწარმის დამზადება)

არქეოლოგიური გათხრებით დასტურდება, რომ მინის ნაწარმის დამზადება ჯერ კიდევ ძველ ირანში (აქამენიდთა ხანაში) იყო გავრცელებული.

pic

აბრეშუმის ქსოვილის დამზადება

ერთ-ერთი ყველაზე ნატიფი ირანული ხელობა, აბრეშუმის ქსოვილის დამზადებაა. აბრეშუმის ფერადი ქსოვილები, სადა თუ სხვადასხვა ორნამენტებით, ყვავილებით მოჩითული თუ ფიგურებით, იქსოვება სპეციალურ ხელნაკეთ აბრეშუმის საქსოვ დაზგებზე, რომელთა სიგანე 30-50 სმ., სიგრძე კი 100 მ. ან უფრო მეტია. ქსოვილის შესაღებად გამოიყენება სხვადასხვა ფერის ბუნებრივი საღებავი.

pic

ფირუზექუბი -ფირუზის მოზაიკა

ფირუზექუბი ხელნაკეთობის ერთ-ერთი სახეობაა და ფირუზის ქვის პატარა ნატეხების ჭურჭლის, საიუველირო ნაწარმის და დეკორატიული საგნების ზედაპირზე მოზაიკურად ჩასმას ნიშნავს.

pic

აინედუზი (დეკორატიული დანიშნულებით ქსოვილში სარკეების ჩაკერება)

აინედუზი სისტან-ბელუჯისტანელი ხელოვანი ქალებისთვის დამახასიათებელი ერთ-ერთი საქმიანობაა. ბელუჯისტანში აინედუზი ხელნაკეთობის ერთ-ერთ ულამაზეს სახეობად მიიჩნევა. ამ ხელსაქმეს ადგილობრივ დიალექტზე სხვა სახელებითაც მოიხსენიებენ.

pic

ყალამზანი (ჭედურობა)

ყალამზანი ლითონის - სპილენძის, ოქროსა და ბრინჯაოს საგნების ზედაპირზე სხვადასხვა ორნამენტის ამოკვეთას ნიშნავს. სხვა სიტყვებით რომ ვთქვათ, ყალამზანი ერთგვარი გრავირებაა - ლითონის ზედაპირზე დადებულ რკინის სოლზე ჩაქუჩის დარტყმით ხაზების და ორნამენტების შექმნა.

კინო და თეატრი

მეტი
pic

Yadu

The story of the film is about the first months of Iraq’s imposed war on Iran in 1980 when the natives of Abadan, which was besieged, had to leave their homes and all their attachments and seek refuge in other cities. Yadu’s mother, however, does not intend to leave her home and this decision of hers outrages her teenage son because he cannot the depth of love his mother has for the house where she gave birth to Yadu.

pic

Road Knot

Following the devastating flood of January 2020, access routes to 890 villages were severed. Countless livestock and poultry perished, and numerous homes were completely destroyed. The film follows and depicts the conditions in the aftermath of this tragic event.

pic

The Marriage Project

This documentary is about two issues. A) an attempt to test the possibility of forming a relationship between the people admitted in a mental asylum, and B) the filmmaker’s bitter experience of meeting and living with a person who is now one of these mental patients.

pic

Lady of the Mansion

A romantic melodrama related to the late mid-Qajar era and the story of a Qajar prince by the name of Mirza Arsalan who is in love with Fakhrozzaman, a girl from the Shalchi tribe, and also tries to gain a name and position from himself in the ruling system. The serial also depicts an important historical incident, i.e. the assassination of the Qajar king, Naser al-Din Shah, by Mirza Reza Kermani.

pic

A Letter for Reyhane

Synopsis: On camera, an Afghan immigrant recounts his journey and memories of the Syrian Civil War to His young child.

pic

Khaal Khaali

A hunter makes a bonfire in the forest and by continuous barking, Khaal Khaali tries to warn him about the possible danger. When the hunter’s tent catches fire, Khaal Khaali tries to put out the fire with the help of an elephant whose trunk acts as a fire extinguisher.

არქიტექტურა

მეტი
pic

ვაქილის ბაზარი

ვაქილის ბაზარი იმ ნაგებობათა შორისაა, რომელთა მშენებლობაც 1801 წელს ქერიმ ხანის ხელისუფლებაში მოსვლის და შირაზის დედაქალაქად არჩევის შემდეგ, მისივე მხარდაჭერით დაიწყო. ბევრი ისტორიკოსი მიიჩნევს, რომ ვაქილის ბაზრის ჯვრის ფორმის დიზაინი ლარის ყაისარიეს (بازار قيصرية) ბაზრიდანაა გადმოღებული და ქაზერუნის ბაზარიც ამ ბაზრის არქიტექტურული გავლენითაა აშენებული.

pic

ისპაჰანის ჯამე მეჩეთი

ისპაჰანის ჯამე მეჩეთი ისპაჰანის უძველესი ისტორიული ნაგებობა და სელჩუკთა პერიოდის (1038-1149) ოთხაივნიანი მეჩეთის ყველაზე სრულყოფილი ნიმუშია.

pic

სოლთანიეს მეჩეთი

სოლთანიეს კომპლექსი მოიცავს მჩეთს, აკლდამას და საძვალეს. მდებარეობს ქალაქ ზენჯანის სამხრეთ-აღმოსავლეთით 39 კილომეტრის დაშორებით. სოლთანიეს კომპლექსი აიგო უშუალოდ ოლჯაითუ-ხოდაბანდეს ბრძანებით, 1305 წელს (ჰიჯრით 704 წელს), ქალაქ სოლთანიეში და წარმოადგენს ირანული და ისლამური ხუროთმოძღვრების გამორჩეულ ნიმუშს.

pic

არქიტექტურა / განჯალი ხანის აბანო

ეს ნაგებობა ქერმანის ბაზრის განჯალი ხანის კომპლექსში მდებარეობს. იგი 1626-1655 წლებში ქარმანის მაშინდელი მმართველის - განჯალი ხანის მიერ აშენდა. აბანოს სიგრძე 46 მეტრია, სიგანე 30, ფართობი კი - 1380 კვადრატული მეტრი. იგი შემდეგი კომპონენტებისგან შედგება: შესასვლელი, დერეფანი, გასახდელი, ორთქლის აბანო და მსგავსი სივრცეები.

ლიტერატურა

მეტი
pic

ლიტერატურა / „ბუსთანი“

ლიტერატურული თხზულება "ბუსთანი" საადის, მეცამეტე საუკუნის სახელგანთქმული პოეტის და სწავლულის პირველ ნაწარმოებადაა მიჩნეული. იგი ათი კარისგან შედგება და მესნევის სალექსო ფორმითა და შემოკლებული მოთეყარიბითაა დაწერილი. ამ ზომითაა დაწერილი ფირდოუსის "შაჰ-ნამეც".

pic

ლიტერატურა / ფირდოუსის „შაჰ-ნამე“

ფირდოუსიმ (940-1025) 981 წელს აბუ-მანსურის "მეფეთა წიგნის" გალექსვა დაიწყო. მან „შაჰ-ნამეს“ პირველი ხელნაწერი 994 წელს დაასრულა, საბოლოო ვერსიაზე მუშაობას კი 1010 წელს მორჩა.

pic

„გოლესთანი“

“გოლესთანი" სპარსული ენის მელოდიური პროზის ნიმუშია, რომელიც საადი შირაზელმა 1258 წელს დაწერა. ნაწარმოები ზნეობრივ, საზოგადოებრივ და რელიგიურ საკითხებს შეეხება. შედგება შესავლისგან და 8 კარისგან, რომლებიც შემდეგნაირადაა დასათაურებული: მეფეების ხასიათი, დერვიშთა ზნეობა, ბედით კმაყოფილება, დუმილის სარგებელი, სიყვარული და სიყმაწვილე, უძლურება და სიბერე, აღზრდის როლი და საუბრის ხელოვნება. საადიმ „გოლესთანი“ საად ბენ აბუ-ბექრ ბენ საად ზანგის (სპარსეთის ათაბეგთა დინასტიის ყველაზე გამორჩეული მმართველი) მიუძღვნა.

pic

„არსთა მესნევი“

„არსთა მესნევი" ჯალალ ედ-დინ რუმის მიერ დაწერილი მისტიკური პოემაა. „მესნევი“ 26 000 ბეითისგან შედგება, 6 წიგნს მოიცავს და დაწერილია სალექსო საზომით - რამალით (სალექსო საზომი, რომელიც დიდაქტიკური ნაწარმოებებისთვის გამოიყენება).

მუსიკა

მეტი
pic

გილანის მუსიკა

დეილამანის რეგიონი აღმოსავლეთში და თალეშის რეგიონი დასავლეთში გილანის პროვინციის მუსიკის ორ მთავარი კერაა. ამ ორი რეგიონის მუსიკა ერთმანეთისგან ბევრი რამით განსხვავდება, თუმცა გილანის ზოგიერთ ცენტრალურ რეგიონში ერთმანეთს უახლოვდება.

pic

თურქმენული მუსიკა

თურქმენთა (ოღუზების) ტომები, რომლებმაც ისლამი მიიღეს მოგვიანებით იმ ადგილებში დასახლდნენ, რომლებსაც ახლა თურქმენულ საჰარას უწოდებენ. თურქმენეთის საჰარა მდებარეობს ირანის ჩრდილო-აღმოსავლეთით. თურქმენული მუსიკა გავრცელებულია ირანის, თურქმენეთის და ავღანეთის თურქმენულ ტომებში.

pic

ბახტიარის მუსიკა

ბახტიარის მკვიდრნი ერთ-ერთი ნამდვილი, ძირძველი ირანელი ხალხია და ირანის ყველაზე დიდ ტომობრივ საზოგადოებას ქმნიან.

pic

ქურთისტანის მუსიკა

ქურთისტანი მუსიკის სიძველითა და მრავალფეროვნებით გამოირჩევა. ისტორიული ასპექტით, ქურთული მუსიკა ძველი და საშუალო პერიოდის მუსიკად იყოფა.

pic

ბუშეჰრის მუსიკა

ბუშეჰრში უძველესი დროიდან სხვადასხვა ხალხები ცხოვრობენ და გადაადგილდებიან. ადგილობრივების გარდა, ბუშეჰრში მაცხოვრებელთა საკმაოდ დიდი ნაწილი აფრიკელი ემიგრანტების შთამომავალია, რომლებიც წარსულში აქ მონებად ჩამოიყვანეს.

მხატვრობა

მეტი
pic

სპარსული კალიგრაფია

ირანული კალიგრაფია, არის ისლამური კალიგრაფიის ხელოვნების ნაწილი ირანში და ირანის კულტურის გავრცელების არეალის ქვეყნებში;

pic

მინიატურა

ირანული მინიატურებიდან შემორჩენილი ნიმუშები გვაფიქრებინებს, რომ მინიატურა ირანულ ხელოვნების დარგებს შორის ერთ-ერთი უძველესია. ირანში ამ ხელოვნების სტილებსა და სკოლებს არსებობის ხანგრძლივი ისტორია აქვთ, რის საფუძველზეც მრავალი პირველი კლასის ხელოვანი გამოზრდილა.

pic

მორთეზა ქათუზიანი

მორთეზა ქათუზიანი 1943 წლის 1 ივლისს დაიბადა. 1960 წელს სერიოზულად მოჰკიდა ხელი გრაფიკასა და ფერწერას.

გამოჩენილი ადამიანები

მეტი
pic

ჯაბარ ბაღჩებანი, ირანელი სმენადაქვეითებული ბავშვების კეთილი მასწავლებელი

სმენადაქვეითებული ბავშვებისთვის პირველი საბავშვო ბაღისა და სკოლის დამფუძნებელი ირანში

pic

სეიედ ჯემალედდინ ასადაბადი (1839-1897)

შაჰი თანამედროვე ისლამური სამყაროს მოაზროვნე და ფილოსოფოსი. დაიბადა ასადაბადში, ჰამედანში.

pic

იბნ ალ-მუკაფა, მწერალი და მთარგმნელი რომელმაც ირანული კულტურა გააცნო არაბულენოვან ქვეყნებს

"ქილილა და დაამნა", "თაჯნამე", "სასანური კოდექსი", "მაზდაკის წიგნი" იმ სხვა წიგნებს შორისაა, რომლებიც იბნ ალ-მუკფამ საშუალო სპარსულიდან არაბულ ენაზე თარგმნა. ამ თარგმანების საშუალებით იბნ ალ-მუკაფმამ არაბულ სამყაროს ირანული კულტურა გააცნო.

pic

მაჰმუდ ფარშჩიანი

ძველი ირანული მხატვრობის ამაღორძინებელი და ირანული მხატვრობის საკუთარი სკოლის დამაარსებელი, მაჰმუდ ფარშჩიანი, დაიბადა 1930 წლის 24 იანვარს ქალაქ ისპაჰანში. სწორედ ამ ქალაქში შეისწავლა მან მხატვრობა და სკულპტურა.

ტრადიციები და წეს-ჩვეულებები

მეტი
pic

მარიონეტების თეატრი

თოჯინების წარმოდგენა ირანული ხალხური შემოქმედების ტრადიციული წარმოდგენების ნაწილია, სადაც თოჯინები, ადამიანების თუ ცხოველების გამომსახველი ფიგურები მოძრაობენ და საუბრობენ.

pic

იალდა

„იალდა“ შემოდგომის ბოლო და ზამთრის პირველი ღამეა. წლის უგრძესი ღამე, რომლის შემდეგაც ღამის ხანგძლივობა მცირდება, დღისა კი იმატებს.

pic

„სიზდაჰ ბედარ“

13 ფარვარდინი ნოურუზის დღესასწაულის ბოლო დღეა. ადამიანები ამ დღეს, მრავალსაუკუნოვანი ტრადიციის შესაბამისად, ბუნების წიაღში გადიან და ნაკადულების თუ მდინარეების პირას, სიმწავენში, ხეების ჩრდილქვეშ - დღეს მხიარულად ატარებენ. ირანში ამ დღესასწაულს მრავალი წლის შემდეგაც ძველებურად აღნიშნავენ.

pic

ნოურუზის ჯეჯილი

ახალი წლის დადგომამდე ხორბლის, ოსპის ან სხვა მარცვლოვანი მცენარის მარცვლებს ხვავისა და ბარაქის ნიშნად ქოთნებში თესავენ, ამწვანებენ და ნოურუზის სუფრაზე დებენ. ზოგი სეზამის მარცვლებს თიხის ქოთანში თესავს, ზოგიც მარცვლებს სახლის კედლებზე, შვიდ ნიშაში ათავსებს და ნოურუზის ჯეჯილს ასე ახარებს.

pic

რელიგიური რიტუალი „ყალიშუაიან“

ყალიშუიან (სიტყვასიტყვით ხალიჩის მრეცხავები), შიიტი მუსლიმების რელიგიური რიტუალი, რომელიც მეხუთე შიიტი იმამის მუჰამად ალ ბაკირის ვაჟის, სოლთანალი ბენ მუჰამად ალ ბაკირის მოწამეობრივი სიკვდილის დღესთან დაკავშირებით იმართება. ყალიშუაიანის რიტუალი, ერთ-ერთი ყველაზე საინტერესო რელიგიური დღეა.

pic

გოლაბგირი (ვარდის წყლის გამოხდა)

გოლაბგირი, სიტყვასიტყვით ვარდის წყლის გამოხდა, ძველი და სანახაობრივი ცერემონია ირანში 1000 წლიანი ისტორიით, რომელიც ყოველწლიურად მაისის შუა რიცხვებიდან იწყება.

უნივერსიტეტები

მეტი
pic

ქალაქ ბაბოლის ნუშირვანის უნივერსიტეტი

ბაბოლის ნუშირვანის ტექნოლოგიური უნივერსიტეტი ერთ-ერთი საინჟინრო-ტექნიკური სახელმწიფო უნივესიტეტია, რომელიც ირანის მეცნიერების სამინისტროს ექვემდებარება და ქალაქ ბაბოლში, მაზანდარანის პროვინციაში მდებარეობს.

pic

ხვარაზმის უნივერსიტეტი

ხარაზმის უნივერსიტეტი (ყოფილი მასწავლებელთა მოსამზადებელი უნივერსიტეტი) ერთ-ერთია მეცნიერების, კვლევისა და ტექნოლოგიების სამინისტროს დაქვემდებარებულ სახელმწიფო უნივერსიტეტთაგან. უნივერსიტეტი მე-9 საუკუნის ირანელი მეცნიერის - მუჰამედ იბნ-მუსა ხარაზმის სახელობისაა და თეირანსა და ქარაჯში მდებარეობს.

pic

ჰამადანის ბუ-ალი სინას სახელობის უნივერსიტეტი

ბუ-ალი სინას სახელობის უნივერსიტეტის დაარსების ბრძანება 1973 წელს გაიცა და უნივერსიტეტმა საგანმანათლებლო საქმიანობა, სხვადასხვა საფეხურზე 200 სტუდენტით, 1976 წელს დაიწყო. უნივერსიტეტის მთავარი კამპუსი თითქმის 250 ათას კვადრატულ მეტრს მოიცავს, მისი ტერიტორიის საერთო ფართობი 205 ათასი ჰექტარია.

pic

მეცნიერებისა და კულტურის უნივერსიტეტი, განათლებისა და კვლევის თანაარსებობა აკადემიურ სივრცეში

მეცნიერებისა და კულტურის უნივერსიტეტის ბაზაზე არაერთი კვლევითი ინსტიტუტის არსებობა, ამ უნივერსიტეტის ერთ-ერთი მთავარი და უნიკალური უპირატესობაა

pic

იმამ ხომეინის სასწავლო -კვლევითი ინსტიტუტი და ირანის ისლამური რევოლუციის თეორეტიზება

ირანის ისლამური რევოლუციის თეორიტიზება და ისლამის თეორიული მოდელების წარმოჩენა საზოგადოებისა და პოლიტიკის სფეროში

pic

სურეს უნივერსიტეტი და მისი ადგილი ირანის სახელოვნებო წრეებში

განათლების ხარისხის მაღალმა დონემ და სურეს უნივერსიტეტში ცნობილი და გამოცდილი პროფესორების მოღვაწეობამ, ის ირანის უმაღლესი სასწავლებლებს შორის, ერთ-ერთ საუკეთესო საგანმანათლებლო ცენტრად აქცია

უახლესი მოვლენები

უახლესი მოვლენების აღწერა

ახალი ამბები

ახალი ამბები-თბილისი

Library
ახალი ამბები

ირანის ისლამური რესპუბლიკა თბილისის წიგნის საერთაშორისო ფესტივალზე

Library
ახალი ამბები

სპარსული ენისა და ფირდოუსის დღე მწერალთა სახლში

Library
ახალი ამბები

ირანული კინოს კვირეული თბილისში

Library
ახალი ამბები

ქართველი და ირანელი ბავშვების ნახატების გამოფენა

Library
ახალი ამბები

იალდას ღამის დღესასწაული თბილისში აღინიშნა

Library
ახალი ამბები

შეხვედრა გიორგი წერეთლის აღმოსავლეთმცოდნეობის ინსტიტუტის დირექტორთან

Culture, Dialogue, Cooperation
Culture, Dialogue, Cooperation

Connecting the World
Through Iranian Culture

Join us across more than 72 countries worldwide in fostering cultural exchange and expanding cultural connections.

57 Active Offices
29 Countries Worldwide
ჩვენ შესახებ
Global Cultural Relations Network
Iran Center Cultural Offices