ირანის კულტურული წარმომადგენლობა საქართველოში

ირანის კულტურის წარმომადგენელი საქართველოში

იაზდი

ქალაქი იეზდი, იეზდის ოსთანის ადმინისტრაციული ცენტრი, მდებარეობს ირანის პლატოს ცენტრალურ ნაწილში, ქალაქ ისპაჰანის სამხრეთ-აღმოსავლეთით 270 კმ-ში.

იაზდი
Ferdowsi

იაზდი, ისტორიული ქალაქი უნიკალური არქიტექტურით

მეტი ინფორმაცია

ყალიბაფი (ხალიჩის ქსოვა)

ჩვენთვის ცნობილი უძველესი ირანული ხალიჩა დაახლოებით 2500 წლისაა. იგი ფაზირიკის ხალიჩის სახელითაა ცნობილი და ციმბირის სამხრეთ ნაწილშია ნაპოვნი.

სპარსული ხალიჩის საიდუმლო
Ferdowsi

ხალიჩა, როგორც წესი, ნახატის შესაბამისად იქსოვება. XIV-XV საუკუნეების მინიატურებში ნახატებით გაფორმებულ, ნაირფერი ხალიჩების გამოსახულებებს ვხვდებით. ირანული ხალიჩის დიზაინი, მისი წარმოუდგენელი მრავალფეროვნების გამო, სხვადასხვა კატეგორიად იყოფა.

დამატებითი ინფორმაცია

ნოურუზის ჯეჯილი

ახალი წლის დადგომამდე ხორბლის, ოსპის ან სხვა მარცვლოვანი მცენარის მარცვლებს ხვავისა და ბარაქის ნიშნად ქოთნებში თესავენ, ამწვანებენ და ნოურუზის სუფრაზე დებენ. ზოგი სეზამის მარცვლებს თიხის ქოთანში თესავს, ზოგიც მარცვლებს სახლის კედლებზე, შვიდ ნიშაში ათავსებს და ნოურუზის ჯეჯილს ასე ახარებს.

ირანული ახალი წლის აღნიშვნა
Ferdowsi

ინის სუფრის კომპონენტები, ძირითადად, ოჯახებში მზადდება. დიასახლისი, ნოურუზის დადგომამდე რამდენიმე კვირით ადრე, სხვადასხვა მარცვლოვანი კულტურის

დაწვრილებით
Consultations
ტურიზმი ტურიზმი

ნეგარესთანის ბაღი-მუზეუმი

ნეგარისთანის სასახლე და ბაღი, თეირანის ერთ-ერთი ისტორიული ნაგებობა, ყაჯარულ პერიოდს მიეკუთვნება; აშენდა ფათჰალი ალი შაჰ ყაჯარის ბრძანებით, 1843-1849 წლებში, როგორც საზაფხულო სამეფო რეზიდენცია

ბეჰისთუნის ისტორიულ-კულტურული კომპლექსი

ბეჰისთუნის ისტორიულ-კულტურულ კომპლექსში შემავალი არქეოლოგიური ძეგლები, მოგვითხრობენ კაცობრიობის ცივილიზაციის ისტორიას პალეოლითის ეპოქიდან დღემდე.

ეკოსასტუმრო „გარე დეჟ“ ქალაქ ვარზანე-ში

ეკო-ტურისტული სასტუმრო სახლი "გარე დეჟ", მდებარეობს ისპაჰანის პროვინციის ქალაქ ვარზანეში. ეს შენობა ასი წლის წინ არის აგებული და ვარზანეს უდაბნოს შუაგულში მდებარეობს. აშენებულია ტრადიციულ სტილში, საშენ მასალად გამოყენებულია გამოუმწვარი აგური, თიხის ხსნარი და ხის მასალა. ვარზანეს უდაბნოსთან სიახლოვის გამო, ამ სასტუმრო სახლის მთელი წლის განმავლობაში სტუმრობენ ტურისტები.

ირანული სამზარეულო / ფახლავა

ფახლავა ტკბილეულის სახეობაა, რომელიც ფქვილით, ფისტით, ნუშით ან ნიგვზით მზადდება.

Related Content

ნეგარესთანის ბაღი-მუზეუმი
+
ბეჰისთუნის ისტორიულ-კულტურული კომპლექსი
+
ეკოსასტუმრო „გარე დეჟ“ ქალაქ ვარზანე-ში
+
ირანული სამზარეულო / ფახლავა
+

ხელოვნება და კულტურა

ხელოვნება

ხელოსნობა და ხელნაკეთობა

მეტი
pic

აბრეშუმის ქსოვილის დამზადება

ერთ-ერთი ყველაზე ნატიფი ირანული ხელობა, აბრეშუმის ქსოვილის დამზადებაა. აბრეშუმის ფერადი ქსოვილები, სადა თუ სხვადასხვა ორნამენტებით, ყვავილებით მოჩითული თუ ფიგურებით, იქსოვება სპეციალურ ხელნაკეთ აბრეშუმის საქსოვ დაზგებზე, რომელთა სიგანე 30-50 სმ., სიგრძე კი 100 მ. ან უფრო მეტია. ქსოვილის შესაღებად გამოიყენება სხვადასხვა ფერის ბუნებრივი საღებავი.

pic

აინედუზი (დეკორატიული დანიშნულებით ქსოვილში სარკეების ჩაკერება)

აინედუზი სისტან-ბელუჯისტანელი ხელოვანი ქალებისთვის დამახასიათებელი ერთ-ერთი საქმიანობაა. ბელუჯისტანში აინედუზი ხელნაკეთობის ერთ-ერთ ულამაზეს სახეობად მიიჩნევა. ამ ხელსაქმეს ადგილობრივ დიალექტზე სხვა სახელებითაც მოიხსენიებენ.

pic

ყალამზანი (ჭედურობა)

ყალამზანი ლითონის - სპილენძის, ოქროსა და ბრინჯაოს საგნების ზედაპირზე სხვადასხვა ორნამენტის ამოკვეთას ნიშნავს. სხვა სიტყვებით რომ ვთქვათ, ყალამზანი ერთგვარი გრავირებაა - ლითონის ზედაპირზე დადებულ რკინის სოლზე ჩაქუჩის დარტყმით ხაზების და ორნამენტების შექმნა.

pic

თაზჰიბი (ხელნაწერების მოვარაყება)

თაზჰიბი მოოქროვებას ან მოვერცხვლას ნიშნავს. ეს ლამაზი და იშვიათი ხელოვნება ხელნაწერების, პოეტური კრებულების, ისტორიული და რელიგიური წიგნების გასაფორმებლად და შესამკობად გამოიყენება.

pic

ხათამქარი (ინკრუსტაცია)

ხათამქარი ირანის ნატიფ ხელნაკეთობებს შორისაა, რომელსაც უძელესი ისტორია აქვს. ეს ხელოვნება ირანში უძველესი დროიდან იყო გავრცელებული და მისი გამოყენებით მრავალი ნამუშევარია შექმნილი.

pic

აინექარი (სარკეებით მოპირკეთება)

აინექარი შენობის შიდა ინტერიერის სარკის პატარა ნაწილებით მოპირკეთებაა. სარკის ნატეხებს შენობის კედლებზე იმგვარად ამაგრებენ, რომ ყვავილების, ბუჩქების ან გეომეტრიული ფიგურების ფორმა ჰქონდეთ.

კინო და თეატრი

მეტი
pic

HalaBaMa

The story of a group of animals who live happily in a jungle called “HalaBaMa” away from any violence. The sweet events in the life of each animal are the story of each episode the purpose of which is to promote moral virtues and the spirit of group activities and cheerfulness in children.

pic

Starry Way

This documentary is about a number of blind runners who, in spite of facing difficulties and hardships, pass this dangerous road with love and hope. The aim of “Starry Way” is to depict the families, the efforts, and the daily lives and spirits of these people.

pic

Rana, Dokhtar-e Dehghan (a farmer girl)

The story of a young girl who intelligently solves complicated problems and the ruler of the town and his minister try to solve the problems of the city through her.

pic

Animal Kindergarten

This animation series is about several baby animals who learn valuable lessons about and get prepared for facing personal and social challenges. In order to communicate the theme of the stories better, the animals have been given certain human features and at the same time, their animal characteristics have also been preserved.

pic

Dilemma

Hamed is an ambitious boy from a relatively low-income family who resorts to anything possible to have a better life and in the bargain loses the entire belongings of his family. But, all of a sudden a simple incident takes place that changes his life and financial status following which he begins to think of leaving his cousin, Maryam, and marrying Parinaz.

pic

Pandemic

Amidst the Coronavirus pandemic, someone establishes a hospital to aid medical staff in their fight against COVID-19 who face many obstacles in treating patients. Meanwhile, someone begins to hoard medicines, endangering patients’ lives, and some doctors resign due to exhaustion. The medical staff must use their intelligence and vigilance to overcome these obstacles and provide hope. As the pandemic reaches its peak, the medical team bands together to save lives. The hospital symbolizes hope for the affected, and the medical staff displays courage and dedication.

არქიტექტურა

მეტი
pic

ვაქილის ბაზარი

ვაქილის ბაზარი იმ ნაგებობათა შორისაა, რომელთა მშენებლობაც 1801 წელს ქერიმ ხანის ხელისუფლებაში მოსვლის და შირაზის დედაქალაქად არჩევის შემდეგ, მისივე მხარდაჭერით დაიწყო. ბევრი ისტორიკოსი მიიჩნევს, რომ ვაქილის ბაზრის ჯვრის ფორმის დიზაინი ლარის ყაისარიეს (بازار قيصرية) ბაზრიდანაა გადმოღებული და ქაზერუნის ბაზარიც ამ ბაზრის არქიტექტურული გავლენითაა აშენებული.

pic

სოლთანიეს მეჩეთი

სოლთანიეს კომპლექსი მოიცავს მჩეთს, აკლდამას და საძვალეს. მდებარეობს ქალაქ ზენჯანის სამხრეთ-აღმოსავლეთით 39 კილომეტრის დაშორებით. სოლთანიეს კომპლექსი აიგო უშუალოდ ოლჯაითუ-ხოდაბანდეს ბრძანებით, 1305 წელს (ჰიჯრით 704 წელს), ქალაქ სოლთანიეში და წარმოადგენს ირანული და ისლამური ხუროთმოძღვრების გამორჩეულ ნიმუშს.

pic

ისპაჰანის ჯამე მეჩეთი

ისპაჰანის ჯამე მეჩეთი ისპაჰანის უძველესი ისტორიული ნაგებობა და სელჩუკთა პერიოდის (1038-1149) ოთხაივნიანი მეჩეთის ყველაზე სრულყოფილი ნიმუშია.

pic

არქიტექტურა / განჯალი ხანის აბანო

ეს ნაგებობა ქერმანის ბაზრის განჯალი ხანის კომპლექსში მდებარეობს. იგი 1626-1655 წლებში ქარმანის მაშინდელი მმართველის - განჯალი ხანის მიერ აშენდა. აბანოს სიგრძე 46 მეტრია, სიგანე 30, ფართობი კი - 1380 კვადრატული მეტრი. იგი შემდეგი კომპონენტებისგან შედგება: შესასვლელი, დერეფანი, გასახდელი, ორთქლის აბანო და მსგავსი სივრცეები.

ლიტერატურა

მეტი
pic

ლიტერატურა / ფირდოუსის „შაჰ-ნამე“

ფირდოუსიმ (940-1025) 981 წელს აბუ-მანსურის "მეფეთა წიგნის" გალექსვა დაიწყო. მან „შაჰ-ნამეს“ პირველი ხელნაწერი 994 წელს დაასრულა, საბოლოო ვერსიაზე მუშაობას კი 1010 წელს მორჩა.

pic

„გოლესთანი“

“გოლესთანი" სპარსული ენის მელოდიური პროზის ნიმუშია, რომელიც საადი შირაზელმა 1258 წელს დაწერა. ნაწარმოები ზნეობრივ, საზოგადოებრივ და რელიგიურ საკითხებს შეეხება. შედგება შესავლისგან და 8 კარისგან, რომლებიც შემდეგნაირადაა დასათაურებული: მეფეების ხასიათი, დერვიშთა ზნეობა, ბედით კმაყოფილება, დუმილის სარგებელი, სიყვარული და სიყმაწვილე, უძლურება და სიბერე, აღზრდის როლი და საუბრის ხელოვნება. საადიმ „გოლესთანი“ საად ბენ აბუ-ბექრ ბენ საად ზანგის (სპარსეთის ათაბეგთა დინასტიის ყველაზე გამორჩეული მმართველი) მიუძღვნა.

pic

ლიტერატურა / „ბუსთანი“

ლიტერატურული თხზულება "ბუსთანი" საადის, მეცამეტე საუკუნის სახელგანთქმული პოეტის და სწავლულის პირველ ნაწარმოებადაა მიჩნეული. იგი ათი კარისგან შედგება და მესნევის სალექსო ფორმითა და შემოკლებული მოთეყარიბითაა დაწერილი. ამ ზომითაა დაწერილი ფირდოუსის "შაჰ-ნამეც".

pic

„არსთა მესნევი“

„არსთა მესნევი" ჯალალ ედ-დინ რუმის მიერ დაწერილი მისტიკური პოემაა. „მესნევი“ 26 000 ბეითისგან შედგება, 6 წიგნს მოიცავს და დაწერილია სალექსო საზომით - რამალით (სალექსო საზომი, რომელიც დიდაქტიკური ნაწარმოებებისთვის გამოიყენება).

მუსიკა

მეტი
pic

ბახტიარის მუსიკა

ბახტიარის მკვიდრნი ერთ-ერთი ნამდვილი, ძირძველი ირანელი ხალხია და ირანის ყველაზე დიდ ტომობრივ საზოგადოებას ქმნიან.

pic

ბუშეჰრის მუსიკა

ბუშეჰრში უძველესი დროიდან სხვადასხვა ხალხები ცხოვრობენ და გადაადგილდებიან. ადგილობრივების გარდა, ბუშეჰრში მაცხოვრებელთა საკმაოდ დიდი ნაწილი აფრიკელი ემიგრანტების შთამომავალია, რომლებიც წარსულში აქ მონებად ჩამოიყვანეს.

pic

ქურთისტანის მუსიკა

ქურთისტანი მუსიკის სიძველითა და მრავალფეროვნებით გამოირჩევა. ისტორიული ასპექტით, ქურთული მუსიკა ძველი და საშუალო პერიოდის მუსიკად იყოფა.

pic

თურქმენული მუსიკა

თურქმენთა (ოღუზების) ტომები, რომლებმაც ისლამი მიიღეს მოგვიანებით იმ ადგილებში დასახლდნენ, რომლებსაც ახლა თურქმენულ საჰარას უწოდებენ. თურქმენეთის საჰარა მდებარეობს ირანის ჩრდილო-აღმოსავლეთით. თურქმენული მუსიკა გავრცელებულია ირანის, თურქმენეთის და ავღანეთის თურქმენულ ტომებში.

pic

გილანის მუსიკა

დეილამანის რეგიონი აღმოსავლეთში და თალეშის რეგიონი დასავლეთში გილანის პროვინციის მუსიკის ორ მთავარი კერაა. ამ ორი რეგიონის მუსიკა ერთმანეთისგან ბევრი რამით განსხვავდება, თუმცა გილანის ზოგიერთ ცენტრალურ რეგიონში ერთმანეთს უახლოვდება.

მხატვრობა

მეტი
pic

მორთეზა ქათუზიანი

მორთეზა ქათუზიანი 1943 წლის 1 ივლისს დაიბადა. 1960 წელს სერიოზულად მოჰკიდა ხელი გრაფიკასა და ფერწერას.

pic

მინიატურა

ირანული მინიატურებიდან შემორჩენილი ნიმუშები გვაფიქრებინებს, რომ მინიატურა ირანულ ხელოვნების დარგებს შორის ერთ-ერთი უძველესია. ირანში ამ ხელოვნების სტილებსა და სკოლებს არსებობის ხანგრძლივი ისტორია აქვთ, რის საფუძველზეც მრავალი პირველი კლასის ხელოვანი გამოზრდილა.

pic

სპარსული კალიგრაფია

ირანული კალიგრაფია, არის ისლამური კალიგრაფიის ხელოვნების ნაწილი ირანში და ირანის კულტურის გავრცელების არეალის ქვეყნებში;

გამოჩენილი ადამიანები

მეტი
pic

ჯაბარ ბაღჩებანი, ირანელი სმენადაქვეითებული ბავშვების კეთილი მასწავლებელი

სმენადაქვეითებული ბავშვებისთვის პირველი საბავშვო ბაღისა და სკოლის დამფუძნებელი ირანში

pic

ნიზამი განჯელი

პოეტი და ჰუმანისტი, წერდა სპარსულ ენაზე. სპარსული ლიტერატურის ერთ-ერთი თვალსაჩინო წარმომადგენელი.

pic

იბნ ბავაბი და რეიჰანის კალიგრაფიული სტილი

იბნ ბავაბმა გადაწერა წმინდა ყურანის 64 ეგზემპლარი. მის მიერ გადაწერილი ყურანის სრული ასლი ინახება ჩესტერ ბითის ბიბლიოთეკაში.

pic

მაჰმუდ ფარშჩიანი

ძველი ირანული მხატვრობის ამაღორძინებელი და ირანული მხატვრობის საკუთარი სკოლის დამაარსებელი, მაჰმუდ ფარშჩიანი, დაიბადა 1930 წლის 24 იანვარს ქალაქ ისპაჰანში. სწორედ ამ ქალაქში შეისწავლა მან მხატვრობა და სკულპტურა.

ტრადიციები და წეს-ჩვეულებები

მეტი
pic

წეს-ჩვეულებები / ნოურუზის სუფრა

ნოურუზის სუფრა ქსოვილის დიდი გადასაფარებელია, რომელსაც ახალი წლის დადგომამდე შლიან და მასზე სხვადასხვა სახის საკვებს და სიმბოლური დატვირთვის საგნებს აწყობენ. ნოურუზის სუფრა „ჰაფთ სინის“ სახელითაა ცნობილი, რადგან მასზე ასო „სინ“-ით დაწყებულ შვიდი სახის საკვებს ათავსებენ.

pic

„სიზდაჰ ბედარ“

13 ფარვარდინი ნოურუზის დღესასწაულის ბოლო დღეა. ადამიანები ამ დღეს, მრავალსაუკუნოვანი ტრადიციის შესაბამისად, ბუნების წიაღში გადიან და ნაკადულების თუ მდინარეების პირას, სიმწავენში, ხეების ჩრდილქვეშ - დღეს მხიარულად ატარებენ. ირანში ამ დღესასწაულს მრავალი წლის შემდეგაც ძველებურად აღნიშნავენ.

pic

ნოურუზის ჯეჯილი

ახალი წლის დადგომამდე ხორბლის, ოსპის ან სხვა მარცვლოვანი მცენარის მარცვლებს ხვავისა და ბარაქის ნიშნად ქოთნებში თესავენ, ამწვანებენ და ნოურუზის სუფრაზე დებენ. ზოგი სეზამის მარცვლებს თიხის ქოთანში თესავს, ზოგიც მარცვლებს სახლის კედლებზე, შვიდ ნიშაში ათავსებს და ნოურუზის ჯეჯილს ასე ახარებს.

pic

იალდა

„იალდა“ შემოდგომის ბოლო და ზამთრის პირველი ღამეა. წლის უგრძესი ღამე, რომლის შემდეგაც ღამის ხანგძლივობა მცირდება, დღისა კი იმატებს.

pic

გოლაბგირი (ვარდის წყლის გამოხდა)

გოლაბგირი, სიტყვასიტყვით ვარდის წყლის გამოხდა, ძველი და სანახაობრივი ცერემონია ირანში 1000 წლიანი ისტორიით, რომელიც ყოველწლიურად მაისის შუა რიცხვებიდან იწყება.

pic

მარიონეტების თეატრი

თოჯინების წარმოდგენა ირანული ხალხური შემოქმედების ტრადიციული წარმოდგენების ნაწილია, სადაც თოჯინები, ადამიანების თუ ცხოველების გამომსახველი ფიგურები მოძრაობენ და საუბრობენ.

უნივერსიტეტები

მეტი
pic

ქალაქ ბაბოლის ნუშირვანის უნივერსიტეტი

ბაბოლის ნუშირვანის ტექნოლოგიური უნივერსიტეტი ერთ-ერთი საინჟინრო-ტექნიკური სახელმწიფო უნივესიტეტია, რომელიც ირანის მეცნიერების სამინისტროს ექვემდებარება და ქალაქ ბაბოლში, მაზანდარანის პროვინციაში მდებარეობს.

pic

ხვარაზმის უნივერსიტეტი

ხარაზმის უნივერსიტეტი (ყოფილი მასწავლებელთა მოსამზადებელი უნივერსიტეტი) ერთ-ერთია მეცნიერების, კვლევისა და ტექნოლოგიების სამინისტროს დაქვემდებარებულ სახელმწიფო უნივერსიტეტთაგან. უნივერსიტეტი მე-9 საუკუნის ირანელი მეცნიერის - მუჰამედ იბნ-მუსა ხარაზმის სახელობისაა და თეირანსა და ქარაჯში მდებარეობს.

pic

ჰამადანის ბუ-ალი სინას სახელობის უნივერსიტეტი

ბუ-ალი სინას სახელობის უნივერსიტეტის დაარსების ბრძანება 1973 წელს გაიცა და უნივერსიტეტმა საგანმანათლებლო საქმიანობა, სხვადასხვა საფეხურზე 200 სტუდენტით, 1976 წელს დაიწყო. უნივერსიტეტის მთავარი კამპუსი თითქმის 250 ათას კვადრატულ მეტრს მოიცავს, მისი ტერიტორიის საერთო ფართობი 205 ათასი ჰექტარია.

pic

მეცნიერებისა და კულტურის უნივერსიტეტი, განათლებისა და კვლევის თანაარსებობა აკადემიურ სივრცეში

მეცნიერებისა და კულტურის უნივერსიტეტის ბაზაზე არაერთი კვლევითი ინსტიტუტის არსებობა, ამ უნივერსიტეტის ერთ-ერთი მთავარი და უნიკალური უპირატესობაა

pic

იმამ ხომეინის სასწავლო -კვლევითი ინსტიტუტი და ირანის ისლამური რევოლუციის თეორეტიზება

ირანის ისლამური რევოლუციის თეორიტიზება და ისლამის თეორიული მოდელების წარმოჩენა საზოგადოებისა და პოლიტიკის სფეროში

pic

სურეს უნივერსიტეტი და მისი ადგილი ირანის სახელოვნებო წრეებში

განათლების ხარისხის მაღალმა დონემ და სურეს უნივერსიტეტში ცნობილი და გამოცდილი პროფესორების მოღვაწეობამ, ის ირანის უმაღლესი სასწავლებლებს შორის, ერთ-ერთ საუკეთესო საგანმანათლებლო ცენტრად აქცია

უახლესი მოვლენები

უახლესი მოვლენების აღწერა

ახალი ამბები

ახალი ამბები-თბილისი

Library
ახალი ამბები

ირანის ისლამური რესპუბლიკა თბილისის წიგნის საერთაშორისო ფესტივალზე

Library
ახალი ამბები

სპარსული ენისა და ფირდოუსის დღე მწერალთა სახლში

Library
ახალი ამბები

ირანული კინოს კვირეული თბილისში

Library
ახალი ამბები

ქართველი და ირანელი ბავშვების ნახატების გამოფენა

Library
ახალი ამბები

იალდას ღამის დღესასწაული თბილისში აღინიშნა

Library
ახალი ამბები

შეხვედრა გიორგი წერეთლის აღმოსავლეთმცოდნეობის ინსტიტუტის დირექტორთან

Culture, Dialogue, Cooperation
Culture, Dialogue, Cooperation

Connecting the World
Through Iranian Culture

Join us across more than 72 countries worldwide in fostering cultural exchange and expanding cultural connections.

57 Active Offices
29 Countries Worldwide
ჩვენ შესახებ
Global Cultural Relations Network
Iran Center Cultural Offices