ირანის კულტურული წარმომადგენლობა საქართველოში

ირანის კულტურის წარმომადგენელი საქართველოში

იაზდი

ქალაქი იეზდი, იეზდის ოსთანის ადმინისტრაციული ცენტრი, მდებარეობს ირანის პლატოს ცენტრალურ ნაწილში, ქალაქ ისპაჰანის სამხრეთ-აღმოსავლეთით 270 კმ-ში.

იაზდი
Ferdowsi

იაზდი, ისტორიული ქალაქი უნიკალური არქიტექტურით

მეტი ინფორმაცია

ყალიბაფი (ხალიჩის ქსოვა)

ჩვენთვის ცნობილი უძველესი ირანული ხალიჩა დაახლოებით 2500 წლისაა. იგი ფაზირიკის ხალიჩის სახელითაა ცნობილი და ციმბირის სამხრეთ ნაწილშია ნაპოვნი.

სპარსული ხალიჩის საიდუმლო
Ferdowsi

ხალიჩა, როგორც წესი, ნახატის შესაბამისად იქსოვება. XIV-XV საუკუნეების მინიატურებში ნახატებით გაფორმებულ, ნაირფერი ხალიჩების გამოსახულებებს ვხვდებით. ირანული ხალიჩის დიზაინი, მისი წარმოუდგენელი მრავალფეროვნების გამო, სხვადასხვა კატეგორიად იყოფა.

დამატებითი ინფორმაცია

ნოურუზის ჯეჯილი

ახალი წლის დადგომამდე ხორბლის, ოსპის ან სხვა მარცვლოვანი მცენარის მარცვლებს ხვავისა და ბარაქის ნიშნად ქოთნებში თესავენ, ამწვანებენ და ნოურუზის სუფრაზე დებენ. ზოგი სეზამის მარცვლებს თიხის ქოთანში თესავს, ზოგიც მარცვლებს სახლის კედლებზე, შვიდ ნიშაში ათავსებს და ნოურუზის ჯეჯილს ასე ახარებს.

ირანული ახალი წლის აღნიშვნა
Ferdowsi

ინის სუფრის კომპონენტები, ძირითადად, ოჯახებში მზადდება. დიასახლისი, ნოურუზის დადგომამდე რამდენიმე კვირით ადრე, სხვადასხვა მარცვლოვანი კულტურის

დაწვრილებით
ტურიზმი ტურიზმი

გოლესთანის სასახლე – ნაგებობა „შამს-ოლ-ემარე”

სასახლე „შამს-ოლ-ემარე“, ანუ მზის სასახლე, გოლესთანის კულტურულ-ისტორიული კოპლექსის ერთ-ერთი ყველაზე შთამბეჭდავი ნაგებობაა.

ბეჰისთუნის ისტორიულ-კულტურული კომპლექსი

ბეჰისთუნის ისტორიულ-კულტურულ კომპლექსში შემავალი არქეოლოგიური ძეგლები, მოგვითხრობენ კაცობრიობის ცივილიზაციის ისტორიას პალეოლითის ეპოქიდან დღემდე.

ეკოსასტუმრო „გარე დეჟ“ ქალაქ ვარზანე-ში

ეკო-ტურისტული სასტუმრო სახლი "გარე დეჟ", მდებარეობს ისპაჰანის პროვინციის ქალაქ ვარზანეში. ეს შენობა ასი წლის წინ არის აგებული და ვარზანეს უდაბნოს შუაგულში მდებარეობს. აშენებულია ტრადიციულ სტილში, საშენ მასალად გამოყენებულია გამოუმწვარი აგური, თიხის ხსნარი და ხის მასალა. ვარზანეს უდაბნოსთან სიახლოვის გამო, ამ სასტუმრო სახლის მთელი წლის განმავლობაში სტუმრობენ ტურისტები.

ირანული სამზარეული / სანგაქი (პურის სახეობა)

სანგაქი თონეში, ცხელ ქვიშაზე გამომცხვარი პურია. ერთ-ერთი უგემრიელესი პურის სახეობა, რომელსაც ქალაქების ბაზრებში და ირანულ სუფრაზე შეხვდებით. სანგაქის საცხობ თონეში პურის ცხობის ხელობა, როგორც ჩანს, ქალაქების გაფართოებასთან და ირანში დიდი ბაზრების დაარსებასთან ერთად გაჩნდა.

ირანის ცენტრალური ბანკის ეროვნული საგანძური
+
ბეჰისთუნის ისტორიულ-კულტურული კომპლექსი
+
ეკოსასტუმრო „გარე დეჟ“ ქალაქ ვარზანე-ში
+
ირანული სამზარეული / სანგაქი (პურის სახეობა)
+

ხელოვნება და კულტურა

ხელოვნება

ხელოსნობა და ხელნაკეთობა

მეტი
pic

ფირუზექუბი -ფირუზის მოზაიკა

ფირუზექუბი ხელნაკეთობის ერთ-ერთი სახეობაა და ფირუზის ქვის პატარა ნატეხების ჭურჭლის, საიუველირო ნაწარმის და დეკორატიული საგნების ზედაპირზე მოზაიკურად ჩასმას ნიშნავს.

pic

შიშეგარი (მინის ნაწარმის დამზადება)

არქეოლოგიური გათხრებით დასტურდება, რომ მინის ნაწარმის დამზადება ჯერ კიდევ ძველ ირანში (აქამენიდთა ხანაში) იყო გავრცელებული.

pic

ყალამზანი (ჭედურობა)

ყალამზანი ლითონის - სპილენძის, ოქროსა და ბრინჯაოს საგნების ზედაპირზე სხვადასხვა ორნამენტის ამოკვეთას ნიშნავს. სხვა სიტყვებით რომ ვთქვათ, ყალამზანი ერთგვარი გრავირებაა - ლითონის ზედაპირზე დადებულ რკინის სოლზე ჩაქუჩის დარტყმით ხაზების და ორნამენტების შექმნა.

pic

აბრეშუმის ქსოვილის დამზადება

ერთ-ერთი ყველაზე ნატიფი ირანული ხელობა, აბრეშუმის ქსოვილის დამზადებაა. აბრეშუმის ფერადი ქსოვილები, სადა თუ სხვადასხვა ორნამენტებით, ყვავილებით მოჩითული თუ ფიგურებით, იქსოვება სპეციალურ ხელნაკეთ აბრეშუმის საქსოვ დაზგებზე, რომელთა სიგანე 30-50 სმ., სიგრძე კი 100 მ. ან უფრო მეტია. ქსოვილის შესაღებად გამოიყენება სხვადასხვა ფერის ბუნებრივი საღებავი.

pic

თაზჰიბი (ხელნაწერების მოვარაყება)

თაზჰიბი მოოქროვებას ან მოვერცხვლას ნიშნავს. ეს ლამაზი და იშვიათი ხელოვნება ხელნაწერების, პოეტური კრებულების, ისტორიული და რელიგიური წიგნების გასაფორმებლად და შესამკობად გამოიყენება.

pic

ყალიბაფი (ხალიჩის ქსოვა)

ჩვენთვის ცნობილი უძველესი ირანული ხალიჩა დაახლოებით 2500 წლისაა. იგი ფაზირიკის ხალიჩის სახელითაა ცნობილი და ციმბირის სამხრეთ ნაწილშია ნაპოვნი.

კინო და თეატრი

მეტი
pic

Pahlevanan (The Heroes)

“Pahlavanan” follows the life story of a blacksmith and master of Pahlavani wrestling by the name of “Pourya-ye Vali” who trains his students in martial arts. With the help of his assistants, Pourya-ye Vali confronts Iskandar, the cunning, greedy, and ambitious ruler of the city, who seeks to suppress him. The animation is full of exciting and humorous scenes, and Pourya-ye Vali’s words are mixed with instructive, moral, and cultural points.

pic

That’s Better

Each episode of this animation series focuses on an educational subject, which is depicted in a different fantasy setting, and “Ali”, the main character of the series, considers different solutions for each problem and finally chooses the best one.

pic

The Clever Rooster and The Cunning Fox

In each episode of this series, the fox tries to trap the rooster, and every time the rooster gets out of the predicament with cleverness and through humorous and semi-musical adventures, all of which are inspired by ancient Persian literature.

pic

Forty Steps Underground

The story of a character named "Kousha" who is hired by "Doctor Tor" in the garden of a secret museum in the center of one of the deserts of Iran to take care of some strange creatures who lived on Earth centuries ago, but they have disappeared due to theirweaknesses. Now they have returned to life in Dr. Thor's laboratory, and Kousha must find a solution for their life on Earth.

pic

HalaBaMa

The story of a group of animals who live happily in a jungle called “HalaBaMa” away from any violence. The sweet events in the life of each animal are the story of each episode the purpose of which is to promote moral virtues and the spirit of group activities and cheerfulness in children.

pic

motor cycles

Soso is a 7 years old motor cycle who has to move to a little city named Kalachtappe with his family. They have to live in the village of grandpa. At first, he doesn’t like living there but little by little he loves the village and experiences new adventures with his new friends.

არქიტექტურა

მეტი
pic

არქიტექტურა / განჯალი ხანის აბანო

ეს ნაგებობა ქერმანის ბაზრის განჯალი ხანის კომპლექსში მდებარეობს. იგი 1626-1655 წლებში ქარმანის მაშინდელი მმართველის - განჯალი ხანის მიერ აშენდა. აბანოს სიგრძე 46 მეტრია, სიგანე 30, ფართობი კი - 1380 კვადრატული მეტრი. იგი შემდეგი კომპონენტებისგან შედგება: შესასვლელი, დერეფანი, გასახდელი, ორთქლის აბანო და მსგავსი სივრცეები.

pic

ისპაჰანის ჯამე მეჩეთი

ისპაჰანის ჯამე მეჩეთი ისპაჰანის უძველესი ისტორიული ნაგებობა და სელჩუკთა პერიოდის (1038-1149) ოთხაივნიანი მეჩეთის ყველაზე სრულყოფილი ნიმუშია.

pic

სოლთანიეს მეჩეთი

სოლთანიეს კომპლექსი მოიცავს მჩეთს, აკლდამას და საძვალეს. მდებარეობს ქალაქ ზენჯანის სამხრეთ-აღმოსავლეთით 39 კილომეტრის დაშორებით. სოლთანიეს კომპლექსი აიგო უშუალოდ ოლჯაითუ-ხოდაბანდეს ბრძანებით, 1305 წელს (ჰიჯრით 704 წელს), ქალაქ სოლთანიეში და წარმოადგენს ირანული და ისლამური ხუროთმოძღვრების გამორჩეულ ნიმუშს.

pic

ვაქილის ბაზარი

ვაქილის ბაზარი იმ ნაგებობათა შორისაა, რომელთა მშენებლობაც 1801 წელს ქერიმ ხანის ხელისუფლებაში მოსვლის და შირაზის დედაქალაქად არჩევის შემდეგ, მისივე მხარდაჭერით დაიწყო. ბევრი ისტორიკოსი მიიჩნევს, რომ ვაქილის ბაზრის ჯვრის ფორმის დიზაინი ლარის ყაისარიეს (بازار قيصرية) ბაზრიდანაა გადმოღებული და ქაზერუნის ბაზარიც ამ ბაზრის არქიტექტურული გავლენითაა აშენებული.

ლიტერატურა

მეტი
pic

ლიტერატურა / ფირდოუსის „შაჰ-ნამე“

ფირდოუსიმ (940-1025) 981 წელს აბუ-მანსურის "მეფეთა წიგნის" გალექსვა დაიწყო. მან „შაჰ-ნამეს“ პირველი ხელნაწერი 994 წელს დაასრულა, საბოლოო ვერსიაზე მუშაობას კი 1010 წელს მორჩა.

pic

ლიტერატურა / „ბუსთანი“

ლიტერატურული თხზულება "ბუსთანი" საადის, მეცამეტე საუკუნის სახელგანთქმული პოეტის და სწავლულის პირველ ნაწარმოებადაა მიჩნეული. იგი ათი კარისგან შედგება და მესნევის სალექსო ფორმითა და შემოკლებული მოთეყარიბითაა დაწერილი. ამ ზომითაა დაწერილი ფირდოუსის "შაჰ-ნამეც".

pic

„არსთა მესნევი“

„არსთა მესნევი" ჯალალ ედ-დინ რუმის მიერ დაწერილი მისტიკური პოემაა. „მესნევი“ 26 000 ბეითისგან შედგება, 6 წიგნს მოიცავს და დაწერილია სალექსო საზომით - რამალით (სალექსო საზომი, რომელიც დიდაქტიკური ნაწარმოებებისთვის გამოიყენება).

pic

„გოლესთანი“

“გოლესთანი" სპარსული ენის მელოდიური პროზის ნიმუშია, რომელიც საადი შირაზელმა 1258 წელს დაწერა. ნაწარმოები ზნეობრივ, საზოგადოებრივ და რელიგიურ საკითხებს შეეხება. შედგება შესავლისგან და 8 კარისგან, რომლებიც შემდეგნაირადაა დასათაურებული: მეფეების ხასიათი, დერვიშთა ზნეობა, ბედით კმაყოფილება, დუმილის სარგებელი, სიყვარული და სიყმაწვილე, უძლურება და სიბერე, აღზრდის როლი და საუბრის ხელოვნება. საადიმ „გოლესთანი“ საად ბენ აბუ-ბექრ ბენ საად ზანგის (სპარსეთის ათაბეგთა დინასტიის ყველაზე გამორჩეული მმართველი) მიუძღვნა.

მუსიკა

მეტი
pic

თურქმენული მუსიკა

თურქმენთა (ოღუზების) ტომები, რომლებმაც ისლამი მიიღეს მოგვიანებით იმ ადგილებში დასახლდნენ, რომლებსაც ახლა თურქმენულ საჰარას უწოდებენ. თურქმენეთის საჰარა მდებარეობს ირანის ჩრდილო-აღმოსავლეთით. თურქმენული მუსიკა გავრცელებულია ირანის, თურქმენეთის და ავღანეთის თურქმენულ ტომებში.

pic

ბახტიარის მუსიკა

ბახტიარის მკვიდრნი ერთ-ერთი ნამდვილი, ძირძველი ირანელი ხალხია და ირანის ყველაზე დიდ ტომობრივ საზოგადოებას ქმნიან.

pic

ბუშეჰრის მუსიკა

ბუშეჰრში უძველესი დროიდან სხვადასხვა ხალხები ცხოვრობენ და გადაადგილდებიან. ადგილობრივების გარდა, ბუშეჰრში მაცხოვრებელთა საკმაოდ დიდი ნაწილი აფრიკელი ემიგრანტების შთამომავალია, რომლებიც წარსულში აქ მონებად ჩამოიყვანეს.

pic

ქურთისტანის მუსიკა

ქურთისტანი მუსიკის სიძველითა და მრავალფეროვნებით გამოირჩევა. ისტორიული ასპექტით, ქურთული მუსიკა ძველი და საშუალო პერიოდის მუსიკად იყოფა.

pic

გილანის მუსიკა

დეილამანის რეგიონი აღმოსავლეთში და თალეშის რეგიონი დასავლეთში გილანის პროვინციის მუსიკის ორ მთავარი კერაა. ამ ორი რეგიონის მუსიკა ერთმანეთისგან ბევრი რამით განსხვავდება, თუმცა გილანის ზოგიერთ ცენტრალურ რეგიონში ერთმანეთს უახლოვდება.

მხატვრობა

მეტი
pic

მორთეზა ქათუზიანი

მორთეზა ქათუზიანი 1943 წლის 1 ივლისს დაიბადა. 1960 წელს სერიოზულად მოჰკიდა ხელი გრაფიკასა და ფერწერას.

pic

სპარსული კალიგრაფია

ირანული კალიგრაფია, არის ისლამური კალიგრაფიის ხელოვნების ნაწილი ირანში და ირანის კულტურის გავრცელების არეალის ქვეყნებში;

pic

მინიატურა

ირანული მინიატურებიდან შემორჩენილი ნიმუშები გვაფიქრებინებს, რომ მინიატურა ირანულ ხელოვნების დარგებს შორის ერთ-ერთი უძველესია. ირანში ამ ხელოვნების სტილებსა და სკოლებს არსებობის ხანგრძლივი ისტორია აქვთ, რის საფუძველზეც მრავალი პირველი კლასის ხელოვანი გამოზრდილა.

გამოჩენილი ადამიანები

მეტი
pic

ჯაბარ ბაღჩებანი, ირანელი სმენადაქვეითებული ბავშვების კეთილი მასწავლებელი

სმენადაქვეითებული ბავშვებისთვის პირველი საბავშვო ბაღისა და სკოლის დამფუძნებელი ირანში

pic

იბნ ბავაბი და რეიჰანის კალიგრაფიული სტილი

იბნ ბავაბმა გადაწერა წმინდა ყურანის 64 ეგზემპლარი. მის მიერ გადაწერილი ყურანის სრული ასლი ინახება ჩესტერ ბითის ბიბლიოთეკაში.

pic

მაჰმუდ ფარშჩიანი

ძველი ირანული მხატვრობის ამაღორძინებელი და ირანული მხატვრობის საკუთარი სკოლის დამაარსებელი, მაჰმუდ ფარშჩიანი, დაიბადა 1930 წლის 24 იანვარს ქალაქ ისპაჰანში. სწორედ ამ ქალაქში შეისწავლა მან მხატვრობა და სკულპტურა.

pic

იბნ ალ-მუკაფა, მწერალი და მთარგმნელი რომელმაც ირანული კულტურა გააცნო არაბულენოვან ქვეყნებს

"ქილილა და დაამნა", "თაჯნამე", "სასანური კოდექსი", "მაზდაკის წიგნი" იმ სხვა წიგნებს შორისაა, რომლებიც იბნ ალ-მუკფამ საშუალო სპარსულიდან არაბულ ენაზე თარგმნა. ამ თარგმანების საშუალებით იბნ ალ-მუკაფმამ არაბულ სამყაროს ირანული კულტურა გააცნო.

pic

სეიედ ჯემალედდინ ასადაბადი (1839-1897)

შაჰი თანამედროვე ისლამური სამყაროს მოაზროვნე და ფილოსოფოსი. დაიბადა ასადაბადში, ჰამედანში.

ტრადიციები და წეს-ჩვეულებები

მეტი
pic

იალდა

„იალდა“ შემოდგომის ბოლო და ზამთრის პირველი ღამეა. წლის უგრძესი ღამე, რომლის შემდეგაც ღამის ხანგძლივობა მცირდება, დღისა კი იმატებს.

pic

წეს-ჩვეულებები / ნოურუზის სუფრა

ნოურუზის სუფრა ქსოვილის დიდი გადასაფარებელია, რომელსაც ახალი წლის დადგომამდე შლიან და მასზე სხვადასხვა სახის საკვებს და სიმბოლური დატვირთვის საგნებს აწყობენ. ნოურუზის სუფრა „ჰაფთ სინის“ სახელითაა ცნობილი, რადგან მასზე ასო „სინ“-ით დაწყებულ შვიდი სახის საკვებს ათავსებენ.

pic

„სიზდაჰ ბედარ“

13 ფარვარდინი ნოურუზის დღესასწაულის ბოლო დღეა. ადამიანები ამ დღეს, მრავალსაუკუნოვანი ტრადიციის შესაბამისად, ბუნების წიაღში გადიან და ნაკადულების თუ მდინარეების პირას, სიმწავენში, ხეების ჩრდილქვეშ - დღეს მხიარულად ატარებენ. ირანში ამ დღესასწაულს მრავალი წლის შემდეგაც ძველებურად აღნიშნავენ.

pic

მარიონეტების თეატრი

თოჯინების წარმოდგენა ირანული ხალხური შემოქმედების ტრადიციული წარმოდგენების ნაწილია, სადაც თოჯინები, ადამიანების თუ ცხოველების გამომსახველი ფიგურები მოძრაობენ და საუბრობენ.

pic

გოლაბგირი (ვარდის წყლის გამოხდა)

გოლაბგირი, სიტყვასიტყვით ვარდის წყლის გამოხდა, ძველი და სანახაობრივი ცერემონია ირანში 1000 წლიანი ისტორიით, რომელიც ყოველწლიურად მაისის შუა რიცხვებიდან იწყება.

pic

ნოურუზის ჯეჯილი

ახალი წლის დადგომამდე ხორბლის, ოსპის ან სხვა მარცვლოვანი მცენარის მარცვლებს ხვავისა და ბარაქის ნიშნად ქოთნებში თესავენ, ამწვანებენ და ნოურუზის სუფრაზე დებენ. ზოგი სეზამის მარცვლებს თიხის ქოთანში თესავს, ზოგიც მარცვლებს სახლის კედლებზე, შვიდ ნიშაში ათავსებს და ნოურუზის ჯეჯილს ასე ახარებს.

უნივერსიტეტები

მეტი
pic

ქალაქ ბაბოლის ნუშირვანის უნივერსიტეტი

ბაბოლის ნუშირვანის ტექნოლოგიური უნივერსიტეტი ერთ-ერთი საინჟინრო-ტექნიკური სახელმწიფო უნივესიტეტია, რომელიც ირანის მეცნიერების სამინისტროს ექვემდებარება და ქალაქ ბაბოლში, მაზანდარანის პროვინციაში მდებარეობს.

pic

ხვარაზმის უნივერსიტეტი

ხარაზმის უნივერსიტეტი (ყოფილი მასწავლებელთა მოსამზადებელი უნივერსიტეტი) ერთ-ერთია მეცნიერების, კვლევისა და ტექნოლოგიების სამინისტროს დაქვემდებარებულ სახელმწიფო უნივერსიტეტთაგან. უნივერსიტეტი მე-9 საუკუნის ირანელი მეცნიერის - მუჰამედ იბნ-მუსა ხარაზმის სახელობისაა და თეირანსა და ქარაჯში მდებარეობს.

pic

ჰამადანის ბუ-ალი სინას სახელობის უნივერსიტეტი

ბუ-ალი სინას სახელობის უნივერსიტეტის დაარსების ბრძანება 1973 წელს გაიცა და უნივერსიტეტმა საგანმანათლებლო საქმიანობა, სხვადასხვა საფეხურზე 200 სტუდენტით, 1976 წელს დაიწყო. უნივერსიტეტის მთავარი კამპუსი თითქმის 250 ათას კვადრატულ მეტრს მოიცავს, მისი ტერიტორიის საერთო ფართობი 205 ათასი ჰექტარია.

pic

მეცნიერებისა და კულტურის უნივერსიტეტი, განათლებისა და კვლევის თანაარსებობა აკადემიურ სივრცეში

მეცნიერებისა და კულტურის უნივერსიტეტის ბაზაზე არაერთი კვლევითი ინსტიტუტის არსებობა, ამ უნივერსიტეტის ერთ-ერთი მთავარი და უნიკალური უპირატესობაა

pic

იმამ ხომეინის სასწავლო -კვლევითი ინსტიტუტი და ირანის ისლამური რევოლუციის თეორეტიზება

ირანის ისლამური რევოლუციის თეორიტიზება და ისლამის თეორიული მოდელების წარმოჩენა საზოგადოებისა და პოლიტიკის სფეროში

pic

სურეს უნივერსიტეტი და მისი ადგილი ირანის სახელოვნებო წრეებში

განათლების ხარისხის მაღალმა დონემ და სურეს უნივერსიტეტში ცნობილი და გამოცდილი პროფესორების მოღვაწეობამ, ის ირანის უმაღლესი სასწავლებლებს შორის, ერთ-ერთ საუკეთესო საგანმანათლებლო ცენტრად აქცია

უახლესი მოვლენები

უახლესი მოვლენების აღწერა

ახალი ამბები

ახალი ამბები-თბილისი

Culture, Dialogue, Cooperation
Culture, Dialogue, Cooperation

Connecting the World
Through Iranian Culture

Join us across more than 72 countries worldwide in fostering cultural exchange and expanding cultural connections.

57 Active Offices
29 Countries Worldwide
ჩვენ შესახებ